Khi người gieo quẻ đứng trước ngã rẽ công việc, các câu hỏi thường gặp:
- có nên nhận lời mời chuyển sang công ty mới hay không?
- đã đến lúc khởi nghiệp hay cần tích lũy thêm?
- công việc hiện tại có còn phù hợp?
Quẻ Quải (Quải 夬) trong Kinh Dịch không trả lời thẳng "nên hay không nên". Quẻ chỉ ra nhịp thích hợp cho hành động — biết nhịp, người gieo tự ra quyết định tỉnh táo.
01Lời Kinh — nguyên văn
Lời KinhVăn ngôn:
夬,揚于王庭,孚號有厲,告自邑,不利即戎,利有攸往。
Dịch âm. – Quải: Dương ư vương đình, phu hiệu hữu lệ, cáo tự ấp, bất lợi tức nhung, lợi hữu du vãng.
Dịch nghĩa. – Quải: Dương (chí khí) ra giữa triều đình, có lòng tin, kêu to mà có vẻ nguy; tâu từ nơi mình ở, không lợi khi đánh ngay, nhưng lợi khi có việc đáng đi.
02Truyện Trình Di — luận giải truyền thống
Truyện của Trình Di. - Tự Quái nói rằng: Ích mà chẳng thôi, ắt quyết, cho nên tiếp đến quẻ Quải, Quải nghĩa là quyết ích đến cùng cực, ắt phải quyết liệt rồi sau mới thôi, lý không ích mãi mà chẳng thôi, thôi tức là quyết, vì vậy quẻ Quải mới nối quẻ Ích. Nó là quẻ Đoài trên Càn dưới, lấy hai thể mà nói, thì chầm là chỗ nước tụ mà lên ở chốn rất cao, có tượng vỡ lở, lấy hào mà nói, thì năm hào Dương ở dưới, lớn lên sắp cùng cực, một Âm ở trên, tiêu đi sắp hết, các hào Dương tiến lên, quyết trừ một hào Âm, vì vậy mới là quyết. Quải là nghĩa cương quyết, mọi hào Dương tiến lên mà trừ một hào Âm, đó là lúc đạo đấng quân tử lớn lên, kẻ tiểu nhân tiêu suy vậy hầu hết vậy.
03Truyện Chu Hy — luận giải bổ sung
Bản nghĩa của Chu Hy. - Quải nghĩa là quyết, tức là khí Dương khơi tháo khí Âm, nó là quẻ về tháng ba. Lấy năm hào Dương trừ một hào Âm, chẳng qua khơi tháo nó đi mà thôi. Nhưng khi khơi tháo nó đi, ắt phải nêu rõ tội nó, mà hết lòng thành thực để hò gọi quân mình hợp sức với mình, và cũng còn phải lo sợ, không thể yên ổn phóng tứ, lại nên trị trước chỗ riêng tây mà không thể chuyên chuộng oai vũ, thì lợi có thửa đi. Hết thảy đều là lời răn người ta.
04Áp dụng vào tình huống thực tế
Cách tự đọc quẻ Quải cho câu hỏi công việc:
- Tìm hoàn cảnh của bạn trong lời Kinh. Lời Kinh và lời Trình Di, Chu Hy ở trên thường tách ra nhiều tình thế, mỗi tình thế một lời khuyên riêng. Đọc lại, tìm câu nói đúng tình thế của bạn nhất, rồi lấy lời khuyên đi kèm câu ấy — đừng lấy một nhịp chung cho mọi trường hợp.
- Đổi lời khuyên thành một bước cụ thể. Nếu lời khuyên là làm sớm, bước cụ thể có thể là hẹn nói chuyện với quản lý ngay trong tuần; nếu là giữ yên, bước cụ thể là chưa nộp đơn, dồn sức làm tốt chỗ hiện tại.
- Những điều quẻ không nói thay bạn: mức lương, người cùng làm, con đường lâu dài. Hãy tự cân những điều ấy bên cạnh lời quẻ.
05Tạm kết
Quẻ Quải không phán định kết quả. Quẻ soi cho người gieo nhìn rõ nhịp của tình huống và tâm thế của chính mình lúc quyết định.
Gieo quẻ Kinh Dịch để xem nhịp quyết định của riêng bạn: tueduyen.net/gieo-que
---
Nội dung Lời Kinh + Truyện Trình Di + Truyện Chu Hy lấy nguyên văn từ kho dữ liệu Kinh Dịch Tuệ Duyên (64 quẻ + Hệ Từ). Đoạn Nikāya (nếu có) trích từ bộ Kinh Nikāya bản dịch Hòa thượng Thích Minh Châu.
